ზუსტი დამთხვევა
ორიგინალის ენა
ქვეკორპუსები
ჯგუფები
კრებულები
ტიპები
ჟანრები
დარგები
გამომცემლობები
ავტორები
მთარგმნელები
გამოცემულია
წლიდან
წლამდე
თარგმნილია
წლიდან
წლამდე
2581.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
მეორე მხრივ, თავისი არსებობის მშვიდობიან პერიოდებში შესაძლოა იმპერიულ ჩინეთსაც ჰქონოდა „საკმარისად კარგი“ საკუთრების უფლებები ადგილობრივ დონეზე, რათა წაეხალისებინა სოფლის მეურნეობის პროდუქტიულობა, სულ მცირე, მაშინ არსებული ტექნოლოგიების შესაძლებლობების გათვალისწინებით.
On the other hand, imperial China in normal times may well have had “good enough” property rights at a local level to promote agricultural productivity up to at least the frontier of then-existing technology.
2582.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
მეორეც, მალთუსიანურ სამყაროში ეკონომიკური ზრდის ასეთი მაჩვენებლები მიღწევადი არ არის თანამედროვე საკუთრების უფლებებისა და სამართლის უზენაესობის პირობებშიც კი, რადგან აქ სხვა რამ ზღუდავს ზრდას.
Second, in a Malthusian world, such rates of growth are not achievable even presuming the existence of modern property rights and a rule of law, because the binding constraint on growth lies elsewhere.
2583.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
თუმცა, „შეკავების“ ფორმალური არსებობა და ძლიერი დემოკრატიული მმართველობა ერთი და იგივე რამ ნამდვილად არაა.
But the mere existence of a formal check is not the same thing as strong democratic governance.
2584.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
ჰაიეკი ცნობილია როგორც თანამედროვე ლიბერტარიანიზმის ნათლია, ლიბერტარიანელები წესებს, როგორც ასეთს, არ ეწინააღმდეგებიან: ჰაიეკის თქმით, „მხოლოდ საერთო წესების არსებობა ხდის შესაძლებელს ინდივიდების მშვიდობიან თანაარსებობას საზოგადოებაში”.
Hayek is known as the godfather of contemporary libertarianism, but libertarians are not opposed to rules as such: according to Hayek, “Only the existence of common rules makes the peaceful existence of individuals in society possible.”
2585.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
ჰაიეკის აზრით, სამართალი თავადაც სპონტანურ წესრიგია და „ეჭვგარეშეა, რომ იგი არსებობდა იქამდე, სანამ ადამიანს თავში აზრად მოუვიდა, რომ შეეძლო მისი შექმნა ან შეცვლა”.
According to Hayek, the law itself constituted a spontaneous order, and “there can be no doubt that law existed for ages before it occurred to man that he could make or alter it.”
2586.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
ბრიტანელის თავისუფლება, რომელსაც მე-18 საუკუნეში მთელი დანარჩენი ევროპა ეტრფოდა, იყო შედეგი იმისა, რომ სასამართლოთა გადაწყვეტილება იმართებოდა საერთო სამართლით, რომელიც ყველას ნებისაგან დამოუკიდებლად არსებობდა, ჰქონდა სავალდებულო ხასიათი და განვითარდა დამოუკიდებელი სასამართლოების მიერ.
The freedom of the British which in the 18th century the rest of Europe came so much to admire was a result of the fact that the law that governed the decision of the courts was the Common Law, a law existing independently of anyone’s will and at the same time binding upon and developed by the independent courts.
2587.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
ამგვარად, ჰაიეკი სამართლის უზენაესობის ძირეულ არსზე დავიდა: არსებობს წინასწარ არსებული კანონთა კრებული, რომელიც წარმოადგენს მთელი საზოგადოების ნებას, იგი მაღლა დგას კონკრეტული მთავრობის ნებაზე და ზღუდავს მისი საკანონმდებლო საქმიანობის მასშტაბს.
Hayek thus zeroed in on the essence of the rule of law: there is a preexisting body of law representing the will of the whole community that is higher than the will of the current government and that limits the scope of that government’s legislative acts.
2588.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
პირველნი ფიქრობენ, რომ ფორმალურად მიღებული კანონები ქმნის და აყალიბებს მორალურ წესებს, ხოლო მეორენი ამტკიცებენ, რომ ამგვარი კანონები მხოლოდ არსებული არაფორმალური ნორმების კოდიფიცირებას ახდენს.
The former think that formal legislated laws create and shape moral rules, while the latter argue that they simply codify existing informal norms.
2589.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
სახელმწიფოებრივად ორგანიზებული საზოგადოებები სწორედ იმით გამოირჩევიან, რომ მათ სამართლის აღმასრულებელი ზედა ინსტანცია აქვთ თავად სახელმწიფოს სახით.
State-level societies, by contrast, are different precisely because such an enforcer exists, the state itself.
2590.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
მიყენებული ზიანის გამო ვერგელდი მხარეებს შორის კონფლიქტის მოგვარების საშუალებაა, რათა ის გვარებს შორის შუღლსა და სისხლიან ვენდეტაში არ გადაიზარდოს.
The wergeld exists as a means of settling disputes before they escalate into prolonged feuds or tribal vendettas.
2591.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
ეკლესია არ ასახავდა ლოკალური საზოგადოებების ღირებულებებს, რომლებიც ძალიან განსხვავებული იყო ერთმანეთისაგან, არც აღმოსავლეთის ეკლესია და მუსლიმი რელიგიური ლიდერები ცდილობდნენ ნათესაურ კავშირებზე დაფუძნებული წესების ჩანაცვლებას იმავე დოზით.
The church did not simply reflect local values, which were quite different; neither the Eastern church nor Muslim religious authorities sought to change the existing kinship rules of their societies in a similar fashion.
2592.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
საერთო სამართლის უფრო გვიანი ევოლუცია შესაძლოა სპონტანური პროცესი იყო, მაგრამ სამართლებრივი გადაწყვეტილების მიღებისთვის საჭირო მსგავსი ჩარჩოს არსებობა მოითხოვდა ცენტრალური პოლიტიკური ძალის არსებობას.
The later evolution of the Common Law may have been a spontaneous process, but its existence as a framework for legal decision making required centralized political power to bring it into being.
2593.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 17
თუკი მოსამართლეების, პროკურორებისა და პოლიციელების მოსყიდვა და დაშინება შესაძლებელია, როგორც ეს სუსტი სამართლის უზენაესობის მქონე ქვეყნებში ხდება, მაშინ რა განსხვავებას გვაძლევს ფორმალური ინსტიტუტების არსებობა?
If the judges and prosecutors and police can be bought off or intimidated, as happens in many countries where rule of law is weak, what difference does the existence of the formal institution make?
2594.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 18
სამართლის უზენაესობა თავისი ყველაზე ღრმა მნიშვნელობით გულისხმობს საზოგადოების შიგნით არსებულ სოციალურ კონსენსუსს, რომ ამ საზოგადოების კანონები სამართლიანია, ის ადრეც არსებობდა და მას შეუძლია ნებისმიერი მმართველის ქმედების შეზღუდვა ყველა კონკრეტულ პერიოდში.
The rule of law in its deepest sense means that there is a social consensus within a society that its laws are just and that they preexist and should constrain the behavior of whoever happens to be the ruler at a given time.
2595.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 18
ქრისტიანობა დაიწყო როგორც მილენარისტული სექტა და არსებობის პირველი სამი საუკუნის განმავლობაში სასტიკად იდევნებოდა ჯერ ებრაელების, ხოლო შემდეგ რომის პოლიტიკური ხელისუფლების მიერ.
Christianity began as a millenarian sect that was heavily persecuted first by Jewish and then by the Roman political authorities during the first three centuries of its existence.
2596.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 18
აღნიშნულ რეფორმას ბუნებრივად დაუპირისპირდნენ მოქმედი ეპისკოპოსები, და პაპი გრიგოლი კარგად ხვდებოდა, რომ ამ ბრძოლას ვერ მოიგებდა, თუკი ეპისკოპოსების დანიშვნის უფლება იმპერატორს ექნებოდა და არა მას.
This reform was naturally opposed by the existing bishops, and Pope Gregory understood that he could not win this battle unless he and not the emperor had the right to appoint them.
2597.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 18
მის მიერ შემუშავებულმა ფილოსოფიურმა ტრადიციამ სამართლის კომენტატორების მომდევნო თაობას უბიძგა, მექანიკურად ხელახლა კი არ გამოეცათ სამართლებრივი ნორმების კორპუსები, არამედ ემსჯელათ სამართლის წყაროების და ახალ ვითარებაში მისი გამოყენების გზების შესახებ.
The philosophical tradition he founded encouraged later generations of commentators on the law not to mechanically reproduce an existing body of law but instead to reason about the sources of law and how it was to be applied to novel situations.
2598.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 18
განცალკევებით მდგომი რელიგიური ხელისუფლების არსებობამ საერო მმართველები იმ აზრს შეაგუა, რომ ისინი სამართლის ძირითად წყაროს არ წარმოადგენდნენ.
The existence of a separate religious authority accustomed rulers to the idea that they were not the ultimate source of the law.
2599.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 18
სამართლის უზენაესობის არსებობისათვის საკმარისი არ არის თეორიული პრინციპის დადგენა, რომ პოლიტიკური მმართველები სამართალს ექვემდებარებიან.
For rule of law to exist, it is not sufficient to establish a theoretical principle that political rulers are subject to law.
2600.
პოლიტიკური წესრიგის წარმოშობა | თავი 18
თუკი სამართალი სახელმწიფოსგან გარკვეული ხარისხით ავტონომიურ, ხილულ ინსტიტუტებში არ იქნება განსახიერებული, ნაკლებად მოსალოდნელია, რომ მან შეძლოს სახელმწიფოს შეკავება.
Unless that law is embodied in visible institutions that exist with some degree of autonomy from the state, it is much less likely to inhibit the state’s discretion.