ზუსტი დამთხვევა
ორიგინალის ენა
ქვეკორპუსები
ჯგუფები
კრებულები
ტიპები
ჟანრები
დარგები
გამომცემლობები
ავტორები
მთარგმნელები
გამოცემულია
წლიდან
წლამდე
თარგმნილია
წლიდან
წლამდე
8801.
სისტემებით აზროვნება | თავი III
ამის საფუძველზე ოკამი ასკვნის, რომ აზრი შეიძლება იყოს, არც მეტი არც ნაკლები, უბრალოდ ვარაუდის აქტი და როდესაც ამგვარ აქტს აქვს ადგილი, აზრები ატყობინებენ გონებას ისევე, როგორც სითეთრის ცნების საშუალებით ვიგებთ, რომ რაღაც თეთრია.
From this he infers the notion that thoughts are merely acts of supposition, and when such an act takes place, all that happens is that the thought informs the mind, rather as whiteness informs a white thing.
8802.
სისტემებით აზროვნება | თავი III
ენციკლოპედისტებს შორის ფართოდ გავრცელებული აზრი იყო, რომ ეს სწორედ ლოგიკის მეცნიერების საქმე იყო, მაგრამ, ალბათ, უფრო ზუსტი იქნება თუ ვიტყვით, რომ ლოგიკას საქმე აქვს დასკვნების მართებულობასთან.
It was a commonplace of the encyclopaedists that it was supremely the province of logic to distinguish truth from falsehood, although it might be more accurate to say that logic deals in validity of inference.
8803.
სისტემებით აზროვნება | თავი III
დიალექტიკური „პრინციპები/მაქსიმები“, რიტორიკის „ელემენტარული ბანალობები“, ეთიკის „ზოგადი იდეები“ და მისთანები, ყოველ შესაბამის მეცნიერებას თავისი აქვს.
The ‘maxims’ of dialectic, the ‘commonplaces’ of rhetoric, the ‘general opinions’ of ethics, and so on are all peculiar to their proper disciplines.
8804.
სისტემებით აზროვნება | თავი IV
ანსელმმა აგრეთვე შეძლო იმის ჩვენება, რომ ღმერთი უზენაესი სამართლიანობაა, რომელსაც არ აქვს დასაბამი და დასასრული, არის უცვლელი და ყველგანმყოფი, თუმცა არ არის რომელიმე კონკრეტულ ადგილას და დროში არსებული.
Anselm was also able to show that God is supreme Justice, without beginning and end, immutable, omnipresent and yet in no place or time.
8805.
სისტემებით აზროვნება | თავი IV
საკმაოდ ხანგრძლივ დებატებს ჰქონდა ადგილი მეცამეტე საუკუნის დასავლურ ფილოსოფიურ სკოლებში აღნიშნული პრობლემის შესახებ და ასევე მომიჯნავე საკითხებზე, არსება და არსებობა და თუ არა, მაშინ როგორ შეიძლება იყვნენ ისინი დაკავშირებულნი ერთმანეთთან.
A lengthy debate took place in the thirteenth-century schools about this problem and the related one of whether essence, being and existence are the same thing, and if not, how they are connected.
8806.
სისტემებით აზროვნება | თავი IV
კაბადოკიელი მამები, განსაკუთრებით გრიგოლ ნოსელი, ყოველთვის ხაზს უსვამდნენ, რომ ღმერთის არსი მიუწვდომელია ადამიანური გონებისთვის ანუ რაციონალური კვლევებისთვის.
The Cappadocians, and especially Gregory of Nyssa, had placed an emphasis upon the ultimate inaccessibility of God to human knowing, certainly to the researches of human reason.
8807.
სისტემებით აზროვნება | თავი IV
თავის Summa Theologiae-ში ის ეხება საკითხს იმის შესახებ, თუ რამდენად არის შესაძლებელი ღმერთის ცოდნა, არ სვამს კითხვებს ღმერთის არსისა და მისი მყოფობის შესახებ, მაგრამ ამას აკეთებს მოგვიანებით, როდესაც ის განიხილავს ღმერთის სიმარტივეს, სრულყოფილებას, სახიერებას, უსაზღვროებას, უცვლელობას, მარადიულობას და ერთიანობას.
In his Summa Theologiae he places the discussion of divine knowability not with the questions about the existence of God and his being, but later, after considering God’s simplicity, perfection, goodness, infinity, immutability, eternity and unity.
8808.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
ქრისტიანები უთითებდნენ სამყაროს წარმოშობის შესახებ ბიბლიურ მონათხრობზე, როგორც ჭეშმარიტ მოწმობაზე იმისა, თუ როგორ შეიქმნა ეს სამყარო, მაგრამ აღნიშნული ბიბლიური მონათხრობი მრავალ ფილოსოფიურ საკითხს პასუხგაუცემელს ტოვებდა და არც თეოლოგიური თვალსაზრისით იძლეოდა მდიდარ მასალას.
Christians would point to the Genesis account as a true history of the manner in which the creation took place, but it left a great many philosophical questions unanswered and is unspecific on a good deal of the theology.
8809.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
მაგრამ ეს სამყარო ასევე ის რეალობაა, სადაც ადგილი აქვს ცვლილებასა და ხრწნას.
Nevertheless it is a reality, for change and decay may take place in it.
8810.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
ამ სივრცულ სამყაროში ღმერთი ყველგანმყოფია და მაინც არ აქვს ერთი ადგილი.
In this spatial world, God is everywhere and yet he is in no place.
8811.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
ამ სფეროს არც დასაწყისი აქვს და არც დასასრული, ღმერთი სფეროა არა ხორციელი თვალისთვის, არამედ გონების თვალისთვის; ის ჩვენთვის ცნობილ არც ერთ სფეროს არ ჰგავს, რადგან ფიზიკურ სფეროში ცენტრი ის ადგილია, რომელსაც არ აქვს განზომილება და, შესაბამისად, არც ადგილი და მისი გარშემოწერილობა სხვადასხვა ადგილას შეიძლება დაფიქსირდეს.
A sphere has no beginning or end, God is a sphere, not to the bodily eye, but to the eye of the understanding but he is a sphere unlike any other, for in a bodily sphere the center is a point which has no dimension, and therefore no place, and the circumference is in a multitude of places.
8812.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
თქმა იმისა, რომ ვიღაც ბრმაა, არ ნიშნავს იმის თქმას, რომ ის თავად სიბრმავეა, არამედ მხოლოდ იმას, რომ მხედველობასაა მოკლებული.
To say that someone is blind is not really to say that he has blindness, but that he lacks sight.
8813.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
განგებულება ყველა ინდივიდს ისეთ მდგომარეობაში აყენებს, რომელიც მოითხოვს გარკვეული ტიპის აქტივობას და სწორედ ამას ვუწოდებთ ჩვენ ბედისწერას.
Providence places all individual created things a disposition to act in a certain way which we call fate.
8814.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
მაგრამ თუკი მართლაც შესაძლებელია, რომ რაღაც შესაძლოა მოხდეს ან არ მოხდეს, მაშინ ეს იმას უნდა ნიშნავდეს, რომ მოვლენები ხდება რაღაც აუცილებლობის გამო.
But if it is true now either that something will take place or that it will not, it would seem that nothing can be contingent, that all events must come about of necessity.
8815.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
უკვე მიმდინარეობდა დებატები სამყაროში დასჯის ადგილის ადგილმდებარეობის შესახებ.
There was already a movement afoot to try to locate a place of punishment in the universe.
8816.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
ერიუგენა მილტონის თეორიას ანიჭებდა უპირატესობას, რომლის მიხედვითაც წამების ადგილი თავად ადამიანის არსებაა.
Eriugena prefers a Miltonic theory that the mind is its own place and creates in itself its place of torment.
8817.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
როგორც კურთხეულნი, ისე წყეულნი კოსმოსის სხვა სფეროებში იცხოვრებენ, სადაც არსებობს ცეცხლისა და სინათლის ელემენტები.
Both the blessed and the damned dwell in the life to come in the high places of the cosmos where the element of fire is to be found.
8818.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
მაგრამ სადაც არ უნდა იყოს ეს ადგილები, კეთილი და კურთხეული ადამიანური არსებები გადავლენ ნათელ და მშვენიერ ადგილას, ხოლო ბოროტი და წყეული ადამიანები დაუსრულებელ ტანჯვაში იქნებიან.
But whereas for the blessed that life is a place of brightness and beauty, for the wicked it is a region of infinite pain.
8819.
სისტემებით აზროვნება | თავი V
ეს ყოველივე კი განსხვავდებოდა მაგიისგან თავისი დამრიგებლური მიზნით, რომელიც ღმერთის ნების თანახმად აღესრულება და არა დემონის ახირებით.
This differs from magic in its wholly edifying purpose and in taking place strictly as God wills, and not at the caprice of a demon.
8820.
სისტემებით აზროვნება | თავი VI
ამგვარმა შეხედულებამ ბიძგი მისცა კიდევ სხვა საკითხების წარმოშობას იმასთან დაკავშირებით, თუ რა მდგომარეობაშია სული სხეულის სიკვდილის შემდგომ და საყოველთაო აღდგომამდე, არის თუ არა ამ შუალედურ მდგომარეობაში ადამიანური პიროვნება ჭეშმარიტი მე და როგორ შეუძლია სულს აღიქვას ყოველივე ის, რაც მის გარშემო ხდება, როდესაც ის მოკლებულია სხეულებრივი შეგრძნებების საშუალებით ინფორმაციის მიღებას.
This belief prompted a multitude of questions about what happens to the soul in the period after death and before the resurrection of the body, whether during this time it is possible for the individual to be truly himself, and how it may be possible for the separated soul to perceive what is happening around it, while it lacks the bodily sense to inform it.