ზუსტი დამთხვევა
ორიგინალის ენა
ქვეკორპუსები
ჯგუფები
კრებულები
ტიპები
ჟანრები
დარგები
გამომცემლობები
ავტორები
მთარგმნელები
გამოცემულია
წლიდან
წლამდე
თარგმნილია
წლიდან
წლამდე
წინა შემდეგი
2521.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველურ ტომთა თვითსახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
ს.ჯანაშია ტოპონიმ იბერიას სპერიდან მიღებულად თვლიდა.
S.Janashia believed the place name Iberia to have been derived from Speri.
2522.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველურ ტომთა თვითსახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
ყოველ შემთხვევაში, იგი საისტორიო წყაროებში შემორჩა სატომო სახელად და ტოპონიმად, ჰიდრონიმად და ფონეტიკურად სახეცვლილ ეთნონიმადაც (სპერი).
At any rate, it has survived in historical sources as a place and tribal names, river name and phonetically modified ethnonym (Speri).
2523.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველურ ტომთა სახელწოდებები უცხოური წყაროების მიხედვით
ჩვენამდე მოღწეული უძველესი ებრაული, ასურული, ურარტული და ბერძნული წერილობითი წყაროების ანალიზის საფუძველზე ქართულ საისტორიო მეცნიერებაში მიჩნეულია, რომ ჯერ კიდევ ჩვენს წელთაღრიცხვამდე მეორე ათასწლეულის მეორე ნახევარში მცირე აზიაში შავი ზღვის სამხრეთით ჩნდება ქართველური მოდგმის ტომების მუშქებისა და თობალების დიდი გაერთიანება დიაოხი, ხოლო მისგან ჩრდილოეთით - კოლხა.
On the basis of an analysis of ancient Hebrew, Assyrian, Urartean, and Greek written sources it is accepted in Georgian scholarship that in the second half of the 2<sup>nd</sup> millennium B.C. a large confederation of the Kartvelian tribes of the Mushki and the Tobels came into being under the name of Diauhi, to the south of the Black Sea, in Asia Minor, and the Qolha to its north.
2524.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველურ ტომთა სახელწოდებები უცხოური წყაროების მიხედვით
უფრო მოგვიანებით შავი ზღვის აღმოსავლეთით წყაროები უჩვენებენ ქართველი ტომების ხალდების თუ ხალიბების გაერთიანებას - ხალიტუს.
Later, the sources point to the confederation of the Chaldi and the Chalybes - the Halitu - to the east of the Black Sea.
2525.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველურ ტომთა სახელწოდებები უცხოური წყაროების მიხედვით
ჩვენს წელთაღრიცხვამდე პირველი ათასწლეულის შუა საუკუნეებისათვის ეს პოლიტიკური გაერთიანებები უკვე აღარ არსებობენ, მაგრამ მათში შემავალი ხალხები ისევ ცხოვრობენ შავი ზღვისპირეთის ზოლზე.
By the middle centuries of the 1<sup>st</sup> millennium B.C. these political entities existed no longer, but the peoples comprising them still inhabited the Black Sea littoral zone.
2526.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველურ ტომთა სახელწოდებები უცხოური წყაროების მიხედვით
ჩვენს წელთაღრიცხვამდე მეოთხე საუკუნეში შავი ზღვის სამხრეთ და სამხრეთ-აღმოსავლეთ სანაპიროზე ქართველური ტომების და მათი მეზობელი სხვა ხალხების მიწა-წყალზე შეიქმნა პონტოს ელინისტური სამეფო.
In the 4<sup>th</sup> century B.C. the Hellenistic Kingdom of Pontus arose in the southern and south eastern littoral of the Black Sea, in the land of the Kartvelian tribe and their neighbouring peoples.
2527.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველურ ტომთა სახელწოდებები უცხოური წყაროების მიხედვით
ძნელია ლეგენდარული კოლხეთის ისტორიულ და გეოგრაფიულ ჩარჩოებში ზუსტი ლოკალიზება.
It is difficult to place legendary Colchis in strict historical and geographical boundaries.
2528.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
იტალიურ სამყაროს ამ ტოპონიმის პირველ ბგერად „ჯ“ თანხმოვანი ესმის და მის გადმოცემას ცდილობს, რაც ამ სახელის აშკარად აღმოსავლურიდან, უპირატესად არაბულიდან მომდინარეობას მიუთითებს.
The Italian world perceived the initial sound of this place name as j, attempting render it, which points to the clearly Eastern, predominantly Arabic, provenance of this name.
2529.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
საქმე ის არის, რომ სახელი იბერია ძველი მსოფლიოსათვის არ იყო მხოლოდ კავკასიაში, შავი ზღვის პირას არსებული ქვეყნის აღმნიშვნელი სახელი.
The point is that for the ancient world Iberia was not only a name designating a country lying on the Black Sea, in the Caucasus.
2530.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
დ. მუსხელიშვილმა ყურადღება მიაქცია იმ გარემოებას, რომ „ქართლის ცხოვრების“ მიხედვით კახეთის ტერიტორიაზე აგებული უძველესი დასახლების სახელი იყო ბერ.
D. Muskhelishvili's attention was drawn by the fact that according to "History of Georgia", Ber was the name of the first-built place in Kakheti.
2531.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
ძველ ებრაულ ენაში იგი ნიშნავდა წყლიანი ან მთიანი ზღუდის გადალახვას, ხოლო eber - ადგილს, რომელიც მდებარეობდა მდინარის ან ზღვის გაღმა.
In Hebrew it denoted the crossing of a water or mountainous obstacle, while eber, a place situated beyond a river or a mountain.
2532.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
ეს თვალსაზრისი წარმოადგენს ეთნონიმ ებრაელის ცნობილი ეტიმოლოგიის გადმოტანას ტოპონიმ იბერია–ზე.
This view seems to be a transfer of the well-known etymology of the ethnonym Hebraeus to the place name Iberia.
2533.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
წინდებული eber ზოგჯერ დამოუკიდებლად და ზოგჯერ სხვა წინდებულებთან კომბინაციაში აღნიშნავს ზღვის ან მდინარის გაღმა.
The preposition eber - sometimes independently, and at others in combination with other prepositions - denotes a place beyond the sea or river.
2534.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
გ) სახელწოდება იბერია ქართველთა მეხსიერებაშიცაა შემონახული („ქართლის ცხოვრების“ ტოპონიმი ბერ, ეთნონიმი სპერი, ჰიდრონიმი ვერე).
c) The designation Iberia is preserved in the memory of the Georgians (the place name Ber in Kartlis Tskhovreba, the ethnonym Speri, the river name Vere).
2535.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
მაშასადამე, ამ სახელწოდების ფორმირება ახლო აღმოსავლეთშია მოსალოდნელი და ჩვენამდე მოღწეული ფორმებიდან უფრო ძველი უნდა იყოს სპარსული ვრკან.
Therefore, the shaping of this designation must have taken place in the Near East, and the Persian vrkān must be the oldest of the extant forms.
2536.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
როგორც სომხური, ასევე ბერძნული ტოპონიმები მომდინარეობს აღმოსავლეთში ფორმირებული იმ ეთნონიმიდან, რომელმაც ძველ სპარსულში მოგვცა ვრკან.
Both the Armenian and the Greek place names stem from the ethnonym - formed in the East - that yielded vr.kān in Old Persian.
2537.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა უცხოური სახელწოდებების ურთიერთმიმართებისათვის
ამას აშკარად ადასტურებს სომხურში ძველი სპარსული ვრკან-ის მონაცვლედ ვერიას არსებობა.
This is clearly demonstrated by the existence in Armenian of veria, in place of the Old Persian vr.kān.
2538.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა თვითსახელწოდების ინტერპრეტაციისათვის
აბელისა და კაენის დაპირისპირებაში „შენახული გვაქვს ცნობა ბრძოლის შესახებ, რომელიც მომხდარა ორ ქართველ ტომს შორის“.
The conflict between Abel and Cain "has preserved evidence on a battle that had taken place between two Kartvelian tribes".
2539.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა თვითსახელწოდების ინტერპრეტაციისათვის
ქართულ ქარდაგს, რაც, მისივე ინტერპრეტაციით, „შესაძლებელია ნიშნავდეს მაღლობ ადგილებზე შენებულობას“;
To the Georgian kardagi which, in his interpretation "may mean buildings on high places";
2540.
ქართველთა სახელწოდებები და მათი ეტიმოლოგია | ქართველთა თვითსახელწოდების ინტერპრეტაციისათვის
მეგრულსა და ქართული ენის ზოგ დიალექტში (იმერული და გურული) ქართა (ქალტა) ნიშნავს საზაფხულო ფარეხს, შემოზღუდულ ადგილს.
In Megrelian and some Georgian dialects (Imeretian, Gurian) karta (kalta) means a summer pen, an enclosed place.
წინა შემდეგი