მოიძებნა 668068 ჩანაწერი
16161.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
მაგ., ,,რომ შინა ყოველ იმა ღამეებსა ჩვენ ვჭამთ ხამეცს ან მაცასა და ამაღამის ღამეს – სუყველა ის – მაცასა”.
E. g. "that in each of those nights we eat khamets-leavened bread or matsa-unleavened, and tonight – all matsa-unleavened bread".
16162.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ხამეცს (= გაფუებულს) და მაცასა (= გაუფუებელს) (ორჯერ) პირდაპირი დამატებებია, მაგრამ ერთს აქვს მავრცობი ა, მეორე კი მის გარეშეა წარმოდგენილი;
Khamets (leavened) and matsasa (unleavened) (twice) are direct object, but one has the emphatic vowel ა (a), and the other is without it.
16163.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ასევე: ღამეს და ღამეებსა დროის გარემოებებია, მაგრამ ემფატიკური ხმოვნის დართვის თვალსაზრისით ვითარება სხვადასხვაგვარია.
Similarly ღამეს [night] and ღამეებსა [nights] are adverbial modifiers of time, but from the standpoint of adding the emphatic vowel the situation differs.
16164.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ქართველ ებრაელთა მეტყველების ერთ-ერთი უმთავრესი თავისებურება, განსაკუთრებით, დასავლეთ საქართველოში, არის თანხმოვანფუძიან სახელებში მიცემითი ბრუნვის ნიშნის სისტემური დაკარგვა.
One of the main peculiarities of the speech of Georgian Jews, especially in western Georgia is the systemic loss of the Dative case marker in nouns with consonant stem.
16165.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ეს მოვლენა არ არის უცხო ქართული დიალექტებისათვის.
This phenomenon is not alien to Georgian dialects.
16166.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ამიტომაც საინტერესოა ჩვენს თარგმანში მსგავსი შემთხვევებისათვის თვალის გადევნება.
Hence it is interesting to follow such cases in our translation.
16167.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ტექსტში ერთადერთი მაგალითი გვაქვს, როცა მიცემითი ბრუნვის ნიშანი დაკარგულია B (რედაქციაში, რომლისთვისაც უცხო არ არის ინოვაციების გამოვლენა): ,,აკეთებდა გამჩენი ყველაფერ თავის სიძლიერით შინა მიცრაიმშიდა”.
In the text we have the only case of the loss of the Dative case marker in redaction B (to which manifestation of innovations is not alien): "The Creator did everything through his power in Misraim".
16168.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
თითქოსდა შეიძლებოდა დაგვეშვა, რომ მსგავსი მაგალითების ნაკლებობა იმით იყოს გაპირობებული, რომ სახელებს ემფატიკური ხმოვანი დაერთვის და მიცემითი ბრუნვის ნიშნის დაკარგვის შესაძლებლობა აღარ არსებობს, მაგრამ, როგორც წინა ნიმუშიდან დავინახეთ – ხამეცს – მიცემითი ბრუნვის ნიშანი არც მაშინ იკარგვის, როცა ემფატიკური ხმოვანი არ ერთვის სახელს.
We could presumably assume that scarcity of such examples was due to the fact that nouns add an emphatic vowel and there is no possibility of the Dative case marker being lost. But, as we saw in the previous example, khamets does not lose the Dative case marker even when the emphatic vowel is not added to the noun.
16169.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
საინტერესოა, რომ ყველაფერ სიტყვა, როგორც ჩანს, თავდაპირველად არ ყოფილა თარგმანში – იგი არ მოითხოვება დედნის მიხედვით და ამიტომ არც არის წარმოდგენილი A რედაქციაში, B რედაქციაში კი მთქმელებმა (იქნებ, სულაც ჩვენმა მთქმელმა) დაამატეს სიტყვა განმარტებისათვის და ამჯერად გამოიყენეს მათთვის ბუნებრივი ფორმა – მიცემითი ბრუნვის ნიშნის გარეშე.
It is interesting that the word ყველაფერ [everything] was apparently absent in the translation: it is not required according to the original, hence, it is not represented in redaction A, while in redaction B the speakers (perhaps even our speaker) added the word by way of explanation and on this occasion used the natural form without the Dative case marker.
16170.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
თუ ჩვენი მსჯელობა სწორია, მაშინ შეიძლება დავუშვათ, რომ თარგმანის განხორციელების დროისათვის მიცემითი ბრუნვის ნიშნის დაკარგვის პროცესი ჯერ კიდევ არ იყო დაწყებული, რაც, ჩვენი ღრმა რწმენით, საინტერესო დასკვნაა ქართული ისტორიული დიალექტოლოგიის მკვლევრებისათვის.
If this reasoning is correct, then we may assume that by the time of making the translation the process of the loss of the Dative case marker had not commenced yet which, I am deeply convinced, is an interesting conclusion for researchers into Georgian historical dialectology.
16171.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ყურადღებას იპყრობს თარგმანის ერთი მეტად საინტერესო ფორმა: და წავიდა მიცრაიმას.
Attention is claimed by a very interesting form of translation: [tsavida igi micraimas].
16172.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
მიცრაიმ-ი ეგვიპტის ებრაული სახელწოდებაა.
Micraim is the Hebrew designation of Egypt.
16173.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
დედანში წარმოდგენილია ფორმა (micraima), სადაც უკანასკნელი -ა მიმართულების გამომხატველია.
The original gives the Micraima form, in which the last ა (a) is expressive of direction.
16174.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ხაზგასმული ფორმა ასე დანაწევრდება: მიცრაიმ-ა-ს.
The italicised form can be separated thus micraim-a-s.
16175.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ამდენად მიცრაიმას ფორმა (მოსალოდნელი მიცრაიმს [= ეგვიპტეს] ფორმის ნაცვლად) შეიძლება მიღებული იყოს ორი გზით:
Thus, the Micraimas form (in place of the expected Micramis [Egypt] form) may be obtained in two ways:
16176.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
უშუალოდ ებრაულის გავლენით.
Directly through the influence of Hebrew.
16177.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ა გააზრებული იქნა როგორც ძველი ქართულისეული მიმართულებითი (ვითარებითი) ბრუნვის ნიშანი, მაგრამ თანდათან ფორმა გაუგებარი გახდა მრევლისთვის (და, ალბათ, მთქმელებისთვისაც).
ა was conceptualized as Old Georgian Directional (Adverbial) case marker, but gradually the form became incomprehensible for the congregation (and probably for the speakers as well);
16178.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
იგი ფუძედ იქნა გაგებული და მიცემითის ნიშანი დაერთო ქართულისათვის ჩვეულებრივი წესის მიხედვით. ე. ი., მივიღეთ ვითარებით-მიცემითის ფორმა, რომელიც ერთნაირად საყურადღებოა ებრაულ ენათა მკვლევრებისთვისაც და ქართული დიალექტოლოგიის შემსწავლელებისათვისაც.
It was taken for a stem and the Dative marker was added according to the usual Georgian rule, i.e. we obtained Dative form, which is equally noteworthy for researchers into the languages of the Hebrews and students of Georgian dialectology.
16179.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
აგადის თარგმანში (ისევე, როგორც თორის ხუთწიგნეულის თარგმანში) მთელი სისტემაა ნაწევრის გამოყენებისა, რომელიც ძველ ქართულში არსებულ წესებს ეყრდნობა, მაგრამ ასევე ნათელია ებრაულის გავლენა.
In the translation of the Agada (similarly to the translation of Torah Pentateuch) there is a whole system of the use of particle, based on the rules existing in Old Georgian. But the influence of Hebrew is also obvious.
16180.
ქართველოლოგი | ტომი 17, ფესახის აგადა ("პასქის ლეგენდა") და მისი მნიშვნელობა ქართველოლოგიისათვის
ქართული ენის ისტორიის მკვლევართათვის საინტერესო უნდა იყოს ის ფაქტი, რომ აგადის თარგმანის A და B რედაქციებს შორის არსებობს განსხვავება ნაწევრის გამოყენების მხრივ.
The fact of the existence between the redactions A and B of the Agada translation regarding the use of the particle must be interesting for the students of the history of the Georgian language.