მოიძებნა 668068 ჩანაწერი
წინა შემდეგი
15321.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
აქცენტირებულია ის პრობლემები, რასაც აწყდებოდა ამ პროექტის განხორციელების პროცესში. ამასთანავე განხილულია მიზეზები, რის გამოც ავიწროებდა იმ პერიოდის ორთოდოქსული ეკლესია იოანე პეტრიწს.
The problems he could encounter in fulfilling this project, as well as the reasons for his harassment from the side of the official Church of his time are also addressed.
15322.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
იოანე პეტრიწს, შოთა რუსთაველთან, სოლომონ დოდაშვილთან, ნიკოლოზ ბარათაშვილთან, ილია ჭავჭავაძესთან, ვაჟა ფშაველასთან ერთად, განსაკუთრებული ადგილი უკავია ქართულ ინტელექტუალურ კულტურაში.
Ioane Petritsi holds a special place in Georgian intellectual culture, along with such figures as Shota Rustaveli, Solomon Dodashvili, Nikoloz Baratashvili and Ilia Chavchavadze.
15323.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
ეს სახელები გამოხატავენ გარკვეული მსოფლმხედველობითი სტერეოტიპების გარღვევას, ტრადიციის ჩარჩოებიდან გამოსვლას, ტრადიციის მოდიფიკაციას ახალი ცოდნისა და გამოცდილების შუქზე.
Those names signify breaking through certain world-view stereotypes, escaping frames of tradition, modifying the tradition through the light of new knowledge and experience.
15324.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
ნებისმიერი ტრადიცია, თუ არ ხდება მისი ახალი და ახალი შემოქმედებითი გააზრება ამა თუ იმ ეპოქის მსოფლიო ინტელექტუალური პროცესების შუქზე, იქცევა ინერციად, რომელიც აღარ ტოვებს სივრცეს აფეთქებისთვის და წრეზე იწყებს ბრუნვას.
Any tradition, unless it is creatively rethought through the light of universal intellectual processes and developments of this or that epoch, leaves no space for an explosion and continues to turn in circles.
15325.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
პეტრიწისნაირ მოაზროვნეებს სწორედ ამგვარი წრეების გახსნას უნდა ვუმადლოდეთ.
Such thinkers as Petritsi bear a credit of cutting through and opening such circles.
15326.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
კერძოდ, პეტრიწმა შემოიტანა საქართველოში ფილოსოფია ამ ცნების პირველადი, ანტიკური გაგებით.
In particular, Petritsi introduced into Georgian intellectual culture philosophy in the initial, Classical meaning of this notion.
15327.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
ეს გაგება ითვალისწინებს ადამიანის ბუნებრივ სურვილს, მისწრაფებას, წადილს გაიგოს და ახსნას სამყარო არა გარედან მიღებული სქემებით (რელიგიური, იდეოლოგიური, კულტურული), არამედ საკუთარი აზროვნებით, საკუთარი, თანდაყოლილი გონიერი პრინციპის ამოქმედებით.
This notion implies a natural human propensity, striving, desire to understand and explain the universe not through some ready-made outer schemes (religious, ideological, cultural), but through one’s own intellectual efforts, through actualization of one’s own innate intellectual principle.
15328.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
ამ ამოქმედებას ბერძნები დიალექტიკას უწოდებდნენ და მას თავისი წესი და კულტურა აქვს.
This actualization was called by Greeks dialectics, and it has its own order and culture.
15329.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
დიალექტიკა არის ობიექტური აზროვნების დინამიური სივრცე, სადაც მას, ვინც დიალექტიკოსობს, სჯერა, რომ აზროვნების ამგვარი მეთოდით ის გამოდის პიროვნული, სუბიექტური სივრციდან და ფიქრობს ისე, როგორც იფიქრებდა მთელი კაცობრიობა, ანუ, უნივერსალურად.
Dialectics, although the term carries much ambiguities, can be defined as a dynamic space of objective thinking, in which a person who is involved in dialectic process of thought believes that through this method he or she comes out from a particular, personal, subjective space and thinks as all humanity would have thought, that is to say, universally.
15330.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
ამგვარი უნივერსალური ფიქრი ითვალისწინებს შეთანხმებად ტერმინებსაც, სხვანაირად ეს არ იქნება დიალექტიკური ფიქრი, რადგან დიალექტიკა რეალურ თუ ვირტუალურ თანამოფიქრალსაც ითვალისწინებს, რომელიც აღიარებს და იზიარებს ცნებების სისტემას, ცნობს მათ სემანტიკას, და ამიტომაც მისი დარწმუნებაც შესაძლებელია ლოგიკური გამომდინარეობების გზით, ან როგორც პეტრიწი იტყოდა ,,იძულებითა თანშესიტყვათაჲთა”.
Such a universal thinking implies also negotiated and agreed-upon terms and notions, for otherwise this will not be any more a dialectical thought, for dialectics implicates a real or a virtual co-thinker, who acknowledges and shares a system of notions and terms, understands their semantics, and therefore, it is possible to convince such a person by means of logical inferences (or as Petritsi says, by means of “syllogistic compulsion”).
15331.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
თუმცა, როგორც აღვნიშნე, ეს ფიქრი დამყარებულია პირველად და პიროვნულ დიდ ვნებაზე - შეიცნო სამყარო, და ამ შეცნობით დაამყარო მასთან უფრო ადექვატური, ავთენტური ურთიერთობა.
However, as I have noted, this thought is based upon a primordial and personal grand passion – to understand the universe and through this understanding establish an adequate, authentic relationship with it, to “get it right” so to say.
15332.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
გამოდის, რომ ფილოსოფიურ-დიალექტიკური აზროვნება ერთდროულად უკიდურესად პიროვნული და სუბიექტურია - რადგან ისევე არ არსებებობს კოლექტიური განცვიფრება და კოლექტიური შემეცნების ვნება, როგორც კოლექტიური პოეტური შთაგონება, ან კოლექტიური რომანტიკული შეყვარება - და ამავე დროს უნივერსალურიც და ყველა ადამიანზე გამწვდომიც.
It follows then, that philosophical-dialectical reasoning is on the one hand extremely personal and subjective – for it is as impossible to fall into a collective wonder about reality and collective passion for its understanding, as it is impossible to fall in love collectively – and on the other hand universal and addressing to all humanity.
15333.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
სწორედ უნივერსალურობის რწმენა იწვევს ფილოსოფოსში თავისი ნააზრევის სხვებისთვის გაზიარების დაუოკებელ სურვილს და არა მარტო სურვილს, არამედ მოვალეობის განცდასაც.
Especially this belief in universality kindles in a philosopher an unquenchable desire to share his/her thoughts to others, and not only a desire, but also a feeling of a duty to do so.
15334.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
პეტრიწიც ამგვარი გაზიარების სურვილით ჩამოვიდა საქართველოში, თავისი მისიონერული როლის მკაფიო ხედვით.
Petritsi arrived to Georgia, exactly with this desire to share his ideas, with a lucid vision of his truly missionary role.
15335.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
თუმცა ფილოსოფია პეტრიწამდეც შემოვიდა საქართველოში იოანე დამასკელის ,,დიალექტიკის” თარგმნის გზით.
However, philosophy entered Georgia first through translation of John of Damascus’ “Dialectic”.
15336.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
იოანე დამასკელმა გამოიყენა პორფირის „შესავალი არისტოტელეს კატეგორიებში” და დაურთო თავის ნაშრომს - „ცოდნის წყაროს”.
John of Damascus (8<sup>th</sup> century) elaborated Porphyry’s “Introduction to Aristotle’s Categories” and added it to his work “The Source of Knowledge”.
15337.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
როგორც ეფრემ მცირე, „დიალექტიკის” პირველი ქართველი მთარგმნელი, წერს: ამ ტექსტამდე მსგავსი შინაარსის ტექსტები ქართულში არ ყოფილა თარგმნილი.
As writes Ephrem Mtsire (11<sup>th</sup> century), the first Georgian translator of the “Dialectic”, before this text, no text of similar contents had ever been translated into Georgian.
15338.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
იმავე საუკუნეში ეს ტექსტი ხელახლა თარგმნა არსენ იყალთოელმა, როგორც ჩანს, უკმაყოფილომ წინა თარგმნის სიზუსტის ხარისხით.
In the same century, this text was translated anew by Arsen of Iqalto, apparently due to his discontent with the quality of exactitude of the previous translation.
15339.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
ეფრემი ფილოსოფიური თავების თარგმნის გამართლებად მიიჩნევს იმას, რომ ამ ცოდნით ქრისტიანები შეძლებენ არაქრისტიანი ფილოსოფოსების თავდასხმებისაგან თავის დაცვას და მეტიც, თვით მათივე იარაღით ამ ფილოსოფოსების დამარცხებას.
Ephrem justifies himself in undertaking the translation of philosophic chapters by the purpose of providing Christians dialectic means for fending themselves from and moreover defeating pagan philosophers through their own weapons.
15340.
ქართველოლოგი | ტომი 19, იოანე პეტრიწი და მისი ფილოსოფიურ-თეოლოგიური პროექტი
ანუ, ფილოსოფიას ეფრემი უმსახურებს ქრისტიანული რელიგიის და თეოლოგიის საჭიროებას.
That is to say, Ephrem makes philosophy a servant of Christian religion and theology.
წინა შემდეგი