668068 Records found
Previous Next
17141.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ჩვენი აზრით, გაცილებით სადავო საკვლევი სახელის ფუძე (ამაზ-ონ) შეიძლება უფრო იყოს, ვიდრე თვალშისაცემი –ონ აფიქსი.
In my opinion the stem of the name (amaz-on) under study can be much more contvrsial than the striking –on affix.
17142.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ქართველური ენების გათვალისწინებით, რას შეიძლება დავუკავშიროთ იგი?
With account of the Kartvelian languages, to what can it be related?
17143.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
უძველეს ქართულ წყაროთა უქონლობის გამო, იძულებულნი ვართ კვლავ ბერძნულ საისტორიო ცნობებს მივმართოთ, რომელთა შორის ჰეროდოტეს „ისტორია“ იქცევს ყურადღებას.
Because of lack of Old Georgian historical sources, we are obliged to address again Greek historical reports among which Herodotus’ “History” claims attention.
17144.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
წყაროში ვიგებთ, რომ ამაძონებს სკვითები „უწოდებენ „ოჲორპატა“-ს, ელინურ ენაზე ეს სახელი ნიშნავს „კაცთმკვლელებს“, რადგან „ოჲორ’ აღნიშნავს „მამაკაცს“, ხოლო „პატა“ მოკვლას“-ო,- წერს მეისტორიე.
From the source we learn that the Scythians called the Amadzons “oiorpata”, in Greek this name means “killers of men”, so as the word “oior” means “a man”, and “pata” – to kill, -the historian writes.
17145.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ვფიქრობთ, რომ ჰეროდოტეს ამგვარი განმარტება ცალსახად მიანიშნებს უპირველესად იმას, რომ ამაძონები არასკვითური ტომია და მეორე კი - იმას, რომ ძველ მსოფლიოში მეომარი ქალების მიმართ სხვადასხვაგვარი სახელდებანი იყო გავრცელებული, მათ შორის - სკვითურიც;
I think that such a definition by Herodotus unambiguously indicates first of all the fact that the Amadzons were a non-Scythian tribe and second, that in the ancient world warrior women were given various names, including –Scythian as well;
17146.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ეს უკანასკნელი კი - „ოჲორპატა“ - ელინური სამყაროსათვის ნაცნობი რომ არ იყო, ამაზე ჰეროდოტეს საგანგებო ახსნა-განმარტებაც მოწმობს.
And that the latter – “oiorpata” - was not known to the Hellenic world is witnessed by the special explanation - definition given by Herodotus.
17147.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
სავარაუდოდ, ბერძენი ისტორიკოსის ტექსტშიცა და თვით სკვითურ ენაშიც „ოჲორ“-ის მნიშვნელობა კომპოზიციურ სახელში „მამაცის“ სემანტიკური დატვირთვითაა გამოყენებული და არა - „მამაკაცისა“;
Presumably, in the text of the Greek historian as well and in the Scythian language itself the importance of “oior” in the compound name was used with semantic meaning of “brave” rather then – of “man”;
17148.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ამიტომ ის „მამაც მკვლელს“ (//*“მამაც მეომარს“) უნდა აღნიშნავდეს [ჩვენეული წაკითხვით] და ნაკლებად უნდა გულისხმობდეს „მამაკაც მკვლელს“.
that is why it must indicate a “brave killer” (//”a brave warrior”) [by my reading] and the “killer of men”.
17149.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ნიკო (ლაშა) ჯანაშია V ს-ის II ნახავარში ირანის პოლიტიკის გაძლიერებაზე საუბრისას წერს:
Niko (Lasha) Janashia, while speaking about the strengthening of politic of Iran in the second half of the 6th c., writes:
17150.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
„ამ პერიოდის ქართლის მდგომარეობა გართულებულია ჩრდილოეთის საზღვრებთანაც.
“The situation of Kartli of this period was complicated at the northern borders, too.
17151.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
როგორც უკვე ითქვა, კავკასიონის გადასასვლელებს თვით ირანელები იცავდნენ.
As already noted, the passes of the Caucasus were guarded by the Persians themselves.
17152.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
საფიქრებელია, რომ შუა აზიაში ომების დროს, ამ მანანდის (გამეფებამდის პეროზს ორ წელიწადს მოუხდა თავის უფროს ძმასთან ჰორმიზდთან ბრძოლა), ირანელებმა ყურადღება მოადუნეს გადასასვლელების დაცვაზე.
It is conceivable that during wars in Central Asia or till then (before ascending the throne, Peroz had to fight for two years with his elder brother Hormiz), the Persians slackened the attention while defending the passes.
17153.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
460-იანი წლების შუა ხანებში ჰუნთა ზოგიერთმა ტომებმა (სარაგურებმა, აკატირებმა და სხვებმა) გადმოლახეს კავკასიონის ქედი გადმოსასვლელით, რომელსაც V ს. ბიზანტიელი ისტორიკოსი პრისკე პანიონელი იუროიპაახის სახელით იხსენიებს.
In the mid 460s some tribes of the Huns (the Saragurs, Akatirs, etc.) crossed the Caucasus Range through the passes which the Byzantine historian of the 5<sup>th</sup> c. Priscus Panionicus mentions as Iuroipaach.
17154.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
მკვლევართა აზრით, ეს ციხე უნდა აღნიშნავდეს დარიალის ან ივრის გადმოსასვლელს ... ირანელებს ბიზანტიელებისათვის უთხოვიათ: ან ფული გაეგზავნათ მათთვის, ან ჯარი იუროიპაახის დასაცავად, მაგრამ ბერძნები ამაზე არ დათანხმებულან“.
In the researchers’ opinion this fortress must denote the Dariali or Iori pass… The Persians requested from the Byzantines either to send them money or an army to defend Iuroipaach but the Greeks did not agree to this”.
17155.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ჩვენი აზრით, პრისკე პანიონელისეული „იუროიპაახი“ ამაზონთა სკვითურ სახელდებას ჰეროდოტეს „ოჲორპატა“-ს არა მხოლოდ ერთი შეხედვით ჰგავს, არამედ მათ შორის უცილობელი კავშირია.
In my opinion, Priscus Paionius’ “Iuroipaach” not only resembles the Scythian name “Oiorpata” of Herodotus’ Amazons, but there is an indisputable link between them.
17156.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
გასაკუთრებით თვალშისაცემია ფუძის (ალბათ, რთული ფუძის) წინა ნაწილი „ოჲორ“ [ჰეროდოტე] და „იურო“ [პანიონელი] (მეორე ფუძეში „რ“-სა და „ო“-ს მეტათეზისის კვალი იკითხება) და ეს კი, თავის მხრივ, პირდაპირ უნდა მიემართებოდეს მდ. იორ’ს, *როგორც მამაცთა მდინარეს (იორი - მდინარე აღ. საქართველოში; სათავეს იღებს კავკასიონის სამხრეთ კალთაზე) ჰეროდოტეს „ისტორიაში“ დაცული სკვითური წარმოშობის ფორმიდან კი ქართულ „იორ’ს“ მხოლოდ წინაპოზიციური „ო“ ხმოვანი აკლია; რომლის დაკარგვაც ნასესხებ სიტყვაში ქართულ ნიადაგზე ადვილად მოხდებოდა.
Especially noticeable is the first part “Oior” [Herodotus] of the stem (probably that of complex stem)and “Yuro” [in the second stem a trace of metathesis of “r” and “o” is tracable) and it, in turn must refer to the river Iori, “as the river of brave men (Iori – a river in Eastern Georgia, taking its source on the south slope of the Caucasus) and from the form of Scythian origin, preserved in the “History” of Herodotus, the Georgian (?) “Iori” lacks only the prepositional “o”, loss of which in a borrowed word could easily happen.
17157.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ასეთ შემთხვევაში გამოდის, რომ მდ. ივრის ხეობა ამაზონელთა ლოკალიზაციის ერთ-ერთი ადგილი მაინც უნდა ყოფილიყო, სხვა მხრივ, მდ. იორ’ი (‹— ოირ’ი ‹— ოირო) ამ სახელდებას ვერ მიიღებდა.
In such a case it follows that the Iori valley must have even at least one place for the localization of the Amazons. Otherwise, the Iori (‹— Ior’i ‹—Ioro) could not receive this designation.
17158.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
თუ „იორ“ ფუძის სკვითურ წარმომავლობას ვირწმუნებთ, მაშინ გასაგები ხდება აპიანეს ცნობის მიხედვით, პომპეუსის ლაშქრობის დროს იბერიის კერძოდ რომელ გეოგრაფიულ არეალში შეიძლება ეცხოვრათ ამაზონებს - ეს ივრის ხეობა უნდა ყოფილიყო.
If we believe in the Scythian origin of the stem “ior”, then it will become clear, according to the report of Appian, in which geographical area of Iberia Amazons could have lived during Pompey’s campaign – It must have been the of Iori valley.
17159.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ის ისტორიული ფაქტი, რომ სკვითურ ენაზე „ოჲორ“ აღნიშნავდა „მამაკაცს’ (//მამაცს) ხომ არ წარმოადგენს ერთგვარ გასაღებს ამაძ-ონ//ამაზ-ონ ფუძის ასახსნელად?
Is not the historical fact that in Scythian “oior” indicated a “man” (//brave)that some kind of key to the explanation of the stem of amadz-on//amaz-on lies?
17160.
The Kartvelologist | Volume 18, Towards the Designation of the Amazons (Etymological study)
ჩვენი აზრით, აქ ბგერათდაკარგვის ფონეტიკურ პროცესთან უნდა გვქონდეს საქმე.
In my opinion, here we must be dealing with a phonetic process.
Previous Next